Từ Quyết định số 1855/QĐ-TTg ngày 11/11/2009 của Thủ tướng Chính phủ về việc thành lập, kiện toàn Ban vì sự tiến bộ của phụ nữ (VSTBPN) ở UBND cấp tỉnh và cấp huyện, UBND tỉnh Nghệ An đã ban hành các Quyết định thành lập, kiện toàn Ban VSTBPN cấp tỉnh và chỉ đạo thành lập Ban VSTBPN ở các cơ quan, đơn vị cấp tỉnh, các huyện, thành phố, thị xã. Đến nay, tỉnh đã có 100% các Sở, ban, ngành, đoàn thể cấp tỉnh và 100% các địa phương thành lập Ban VSTBPN. Các Ban VSTBPN hoạt động dần đi vào nề nếp, bước đầu đã thực hiện được các chức năng, nhiệm vụ và phát huy các vai trò của Ban VSTBPN trong các cơ quan, đơn vị, địa phương.
Theo quy định tại Quyết định số 457/QĐ-UBND ngày 25/01/2014 về kiện toàn Ban vì sự tiến bộ phụ nữ tỉnh Nghệ An, Ban VSTBPN có các chức năng, nhiệm vụ:
1. Nghiên cứu, đề xuất với Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh về phương hướng, giải pháp để giải quyết những vấn đề liên ngành liên quan đến sự tiến bộ của phụ nữ, về công tác cán bộ nữ trong tỉnh.
2. Giúp Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh về việc phối hợp giữa các cơ quan chuyên môn của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, các đoàn thể cấp tỉnh và Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố, thị xã trong việc tuyên truyền, phổ biến và vận động nhân dân thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước liên quan đến sự tiến bộ của phụ nữ trong tỉnh.
3. Giúp Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh đôn đốc các cơ quan chuyên môn của Ủy ban nhân dân tỉnh, các đoàn thể cấp tỉnh và Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố, thị xã trong việc phối hợp thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước liên quan đến sự tiến bộ của phụ nữ trong tỉnh.
4. Báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh và Ủy ban quốc gia về sự tiến bộ của phụ nữ Việt Nam theo định kỳ sáu tháng, một năm hoặc theo yêu cầu về tình hình hoạt động của Ban vì sự tiến bộ của phụ nữ của tỉnh.
5. Thực hiện các nhiệm vụ khác liên quan đến sự tiến bộ của phụ nữ do Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh giao.
6. Ngoài ra, Ban có nhiệm vụ phối hợp với cơ quan quản lý Nhà nước về bình đẳng giới tham mưu cho Tỉnh Ủy, Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân tỉnh thực hiện các mục tiêu, chỉ tiêu bình đẳng giới trong các lĩnh vực của đời sống xã hội.
Để thực hiện các chức năng, nhiệm vụ trên, ban VSTBPN tỉnh có bộ máy đủ về chất lượng và số lượng đảm bảo thực thi. Cụ thể:
Đối với UBND cấp tỉnh, cấp huyện và cấp xã, các thành viên Ban được quy định bao gồm: Chủ tịch hoặc phó Chủ tịch UBND làm Trưởng ban; Phó trưởng Ban thường trực là ngành Lao động-Thương binh và Xã hội và các phó Ban là ngành Nội vụ, ngành Kế hoạch và Đàu tư, mời Hội Liên hiệp phụ nữ; Mời Ban Tổ chức Tỉnh ủy (huyện ủy, thành ủy), Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh (huyện), Liên đoàn Lao động tỉnh (huyện), Hội Nông dân tỉnh (huyện) và các Sở, ban, ngành, liên quan là thành viên của Ban.
Đối với các cơ quan, đơn vị: Các thành viên Ban được quy định bao gồm: Thủ trưởng cơ quan, đơn vị là Trưởng Ban; các phó Ban là Chánh Văn phòng, Trưởng Phòng Tổ chức, Trưởng phòng Kế hoạch-Tài chính; các thành viên là trưởng các phòng chuyên môn và mời trưởng các đoàn thể tham gia thành viên Ban.
Với kết quả đạt được về công tác phụ nữ và bình đẳng giới trên địa bàn tỉnh hiện nay, thể hiện rõ sự hoạt động rộng khắp và ngày càng đi vào chất lượng của Ban VSTBPN các cấp, các cơ quan, đơn vị. Trong đó, công tác tham mưu, tạo sự quan tâm, chỉ đạo của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương, Mặt trận tổ quốc Việt Nam, các đoàn thể, các cơ quan, đơn vị đối với việc quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bổ nhiệm cán bộ nữ đã được Ban VSTBPN các cấp, các cơ quan, đơn vị thường xuyên thực hiện. Số cán bộ nữ được đề bạt, bổ nhiệm ở các cấp, các ngành ngày càng tăng.
Kết quả đội ngũ cán bộ lãnh đạo là nữ nhiệm kỳ 2011-2015như sau:
- Tỷ lệ nữ đại biểu Quốc hội khóa XIII nhiệm kỳ 2011-2016 tỉnh Nghệ an: Có 3/13 đ/c = 23,07%/30% KH , tăng 3,07% so với nhiệm kỳ trước.
- Tỷ lệ nữ tham gia Đại biểu HĐND 3 cấp nhiệm kỳ 2011-2016: Cấp xã đến nay có: 23,1 %/30%KH nhiệm kỳ; Cấp huyện: 28% /30% KH nhiệm kỳ; Cấp tỉnh: 17,64% /30% KH nhiệm kỳ.
- Tỉnh Đảng bộ: 9,23% /25% KH nhiệm kỳ; Huyện Đảng bộ: 14,8%; /25%KH nhiệm kỳ; Đảng bộ xã: 16,8% /25% KH nhiệm kỳ.
- Tỷ lệ nữ Sở, ban, ngành cấp tỉnh và HĐND, UBND tỉnh có lãnh đạo là nữ đến nay có 42,9% /80% KH giai đoạn.
- Tỷ lệ cơ quan HĐND,UBND cấphuyện có lãnh đạo là nữ 81%/80%KH giai đoạn.
- Tỷ lệ cơ quan HĐND,UBND cấpxã có lãnh đạo là nữ 24.6%/80%KH giai đoạn.
Kết quả về tình hình cán bộ nữ tham gia Ban chấp hành Đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2015-2020:
- Trong đội ngũ lãnh đạo của tỉnh hiện nay có 02/15 đ/c giữ chức vụ UV BTV Tỉnh ủy chiếm 13,3%; có 8/71 đồng chí là UVBCH đảng bộ tỉnh, chiếm 11,26%; tăng 2,93% so với nhiệm kỳ trước.
- Ở 21 huyện, thành, thị đã có 1/21 nữ làm bí thư, có 2/45 đ/c là phó bí thư chiếm 4,44%; Ủy viên BTV 31/243 = 12,75%; Ủy viên BCH Đảng bộ huyện 132/807 = 16,35%, tăng 0,57% so với nhiệm kỳ trước.
- Cấp cơ sở: Bí thư: 25/480 = 5,2%; Phó Bí thư 86/800 = 10,75%; Ủy viên BTV 210/2204 = 9,52%; Ủy viên BCH Đảng bộ tỉnh 1464/6937 = 21,1%, tăng 2,91% so với nhiệm kỳ trước.
Kết quả về nữ đại biểu tham gia Quốc Hội khóa XIV và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2016-2021
So với nhiệm kỳ trước, tỷ lệ nữ đại biểu Quốc hội đạt 30,8%, tăng 7,7% HĐND tỉnh đạt 27,5%, tăng 9,8%; HĐND huyện: đạt 29,2%, tăng 1,2%; HĐND xã đạt 28,1%, tăng 5,3%.
Đặc biệt, Ban VSTBPN các cấp, các cơ quan, đơn vị đã quan tâm phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể thực hiện các mục tiêu của Chương trình quốc gia về bình đẳng giới tỉnh Nghệ An giai đoạn 2011-2015. Đến nay, toàn tỉnh đã có 14/24 (61%) chỉ tiêu đạt và vượt so với kế hoạch đề ra, như các chỉ tiêu, như: Vấn đề giải quyết việc làm cho lao động nữ, đặc biệt là lao động nữ nông thôn đã được tỉnh quan tâm triển khai. Tỷ lệ nữ được tạo việc làm mới đạt 42,6%/40%KH; Tỷ lệ lao động nữ nông thôn dưới 45 tuổi được đào tạo nghề và chuyên môn kỹ thuật đạt 34%/30% KH; 80% hộ nghèo do phụ nữ làm chủ hộ được vay vốn tín dụng; tỷ lệ phổ cập biết chữ của phụ nữ trong độ tuổi 15-40 ở vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số đạt 99,4%/95%KH; chất lượng nguồn nhân lực nữ ngày càng được nâng cao; Tỷ số giới tính khi sinh đã giảm đạt 100.9%KH; Tỷ lệ tử vong bà mẹ liên quan đến thai sản giảm xuống 25%0/58%0KH; tỷ lệ phụ nữ mang thai được tiếp cận dịch vụ chăm sóc và dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con đạt 100% KH; 100% Đài PT-TH tỉnh, huyện có chuyên mục nâng cao nhận thức về BĐG; bộ chỉ số thống kê phát triển giới cấp tỉnh, huyện, xã được triển khai thực hiện. Quản lý nhà nước về BĐG và hoạt động VSTBPN ở các cấp, các ngành, các địa phương ngày càng đi vào chiều sâu, từng bước được quan tâm hỗ trợ kinh phí, cơ sở vật chất.
.jpg)
Mặc dù vậy, bên cạnh những kết quả đạt được, tỷ lệ phụ nữ tham gia công tác quản lý, lãnh đạo trong hệ thống chính trị ở Nghệ An vẫn còn ít và thấp, thiếu tính ổn định và bền vững, chưa đảm bảo chỉ tiêu tỷ lệ cán bộ nữ theo quy định của Trung ương; công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bổ nhiệm cán bộ nữ vẫn còn có những bất cập. Một số ngành nghề đông nữ nhưng vẫn chưa có cán bộ nữ giữ vị trí lãnh đạo chủ chốt, đa số cán bộ nữ lãnh đạo quản lý được bố trí chủ yếu là cấp phó. Chưa xây dựng được cơ chế chính sách đặc thù cho phụ nữ; phụ nữ có con nhỏ, phụ nữ vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn đi học; Tỷ lệ nữ làm chủ doanh nghiệp đến nay đạt còn thấp; Bạo lực giới và bạo lực gia đình vẫn còn diễn ra khá phổ biến; việc triển khai quy định lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong xây dựng văn bản quy phạm pháp luật trên thực tế còn nhiều khó khăn, lúng túng và chưa đạt hiệu quả như mong muốn…
.jpg)
Để công tác phụ nữ và bình đẳng giới phát huy được hiệu quả cao, cần phải nâng cao chất lượng hoạt động của ban VSTBPN các cấp, các cơ quan đơn vị trong thời gian tới. Trong đó, cần quan tâm thực hiện các vấn đề sau:
- Tổ chức và kiện toàn bộ máy của Ban Vì sự tiến bộ phụ nữ các cấp, các cơ quan, đơn vị, theo tinh thần Quyết định số 457/QĐ-UBND ngày 25/01/2014 về kiện toàn Ban vì sự tiến bộ phụ nữ tỉnh Nghệ An; ban hành quy chế hoạt động và xây dựng kế hoạch hành động đúng với quy định.
- Phân công nhiệm vụ cho các thành viên Ban phù hợp với tình hình mới; đồng thời duy trì sinh hoạt hàng quý và họp đột xuất khi cần thiết.
- Tiến hành khảo sát đánh giá thực trạng tình hình đội ngũ cán bộ nữ tham gia công tác lãnh đạo và thực hiện phát triển đội ngũ cán bộ quản lý, lãnh đạo nữ chuẩn bị tốt nhân sự cho cấp ủy, chính quyền nhất là trong thời gian tới; Đặc biệt là tỷ lệ nữ đảng viên tham gia cấp ủy Đảng và HĐND các cấp, tham gia công tác lãnh đạo, quản lý nhà nước đạt ít nhất là 15%;
- Thường xuyên quan tâm, cử Nữ cán bộ, công chức đi đào tạo nâng cao về trình độ chuyên môn và nhận thức chính trị, sắp xếp vào các vị trí thích hợp để phát huy năng lực.
- Ban VSTBPN các cấp chủ động tham gia vào chiến lược, chương trình, dự án, như: phối hợp với các ban ngành, đoàn thể tuyên truyền và vận động cán bộ, công chức, viên chức, hội viên, người lao động tiếp cận thông tin, ứng dụng tiến bộ khoa học-kỹ thuật, công nghệ mới; chính sách hỗ trợ phụ nữ trong đào tạo, bồi dưỡng; khuyến khích đào tạo nghề cho lao động nữ. Tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống lành mạnh, có trách nhiệm với gia đình, xã hội; đấu tranh xóa bỏ các hủ tục, tập quán lạc hậu, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; phòng-chống có hiệu quả tệ nạn mại dâm, buôn bán phụ nữ, trẻ em, bạo lực gia đình; thực hiện nếp sống văn minh, xây dựng tình làng nghĩa xóm. Đặc biệt, chú trọng các lĩnh vực: Dân số, kế hoạch hóa gia đình; chăm sóc sức khỏe, phòng-chống dịch bệnh và HIV/AIDS; bảo vệ, chăm sóc, giáo dục trẻ em; phát triển các dịch vụ hỗ trợ gia đình; cải thiện môi trường sống.
- Tiếp tục thực hiện Nghị quyết 11 của Bộ Chính trị về công tác phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa-hiện đại hóa đất nước. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức và hành động chuẩn mực theo đúng quy định của Luật Bình đẳng giới, Luật Hôn nhân Gia đình, Luật Phòng-chống bạo lực gia đình; thực hiện các nghị quyết, chủ trương đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước về công tác phụ nữ và bình đẳng giới.
- Kiểm tra, tổng kết, đánh giá kịp thời Công tác hoạt động của Ban Vì sự tiến bộ phụ nữ; thực hiện nghiêm túc chế độ thông tin báo cáo về công tác phụ nữ và bình đẳng giới; tham gia có trách nhiệm các lớp tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ về bình đẳng giới và vì sự tiến bộ của phụ nữ...
- Bố trí ngân sách cho hoạt động của Ban VSTBPN các cấp.
Thông qua các hoạt động trên của Ban VSTBPN các cấp, các cơ quan, đơn vị sẽ góp phần thu hẹp khoảng cách giữa nam và nữ trong các lĩnh vực đời sống xã hội, gia đình; tạo điều kiện để phụ nữ tham gia ngày càng nhiều hơn vào công việc của xã hội, đóng góp tích cực cho sự phát triển bền vững trên mọi lĩnh vực, nâng cao chất lượng cuộc sống của mỗi cá nhân và toàn xã hội./.
Mỹ Hạnh